1-10 декабрь көннәрендә республикада, шул исәптән безнең районда да Инвалидлар декадасы уза. Ә 3 декабрьдә Халыкара инвалидлар көне билгеләп үтелә.
Декада-физик мөмкинлекләре чикләнгән кешеләргә карата кайгырту һәм шәфкатьлелек күрсәтү, ярдәм күрсәтү өчен менә дигән мөмкинлек. Бүген без район башкарма комитеты җитәкчесе урынбасары Римма Гыйльметдинова белән инвалидларның төп проблемалары, аларны чишү ысуллары, декада кысаларында планлаштырылган чаралар турында сөйләшәбез.
- Римма Ринат кызы, саннардан башлыйк…
– Бүгенге көндә безнең районда 2125 өлкән инвалид яши, шуларның 34 проценты – эшкә яраклы яшьтә. Ел саен районда шундый яшьтәге 20 дән артык кеше инвалид булып таныла.
- Инвалидлар өчен тиешле инфраструктураны тәэмин итү буенча төп проблемалар нәрсәдә?
– Кабул ителгән норматив документлар ярдәмендә соңгы елларда инвалидлар өчен уңайлы мохит тәэмин итү буенча эшне активлаштырырга мөмкин булды. Нәтиҗәдә, аларда спорт, белем бирү, ял итү-мәдәни, социаль учреждениеләрдә булу мөмкинлеге артты. Җәяүлеләр кичү юллары, тротуар юллары туры килә. 9 инвалид торак фондының подъездлары җайлаштырылган, тагын бер гариза хәзер эштә. Башкарылган эшләр шактый, әмма сораулар җитәрлек әле. Бу коляскада йөрүче инвалидлар өчен Транспорт алу мөмкинлеге дә, башка мәсьәләләр дә
- Билгеле булганча, безнең районда инвалидларны эшкә урнаштыру темасы да актуаль.
- Мәшгульлек үзәге мәгълүматларына караганда, бүген районда даими һәм вакытлы нигездә 158 кеше эшкә урнаштырылган. Агымдагы елда үзәккә 32 инвалид мөрәҗәгать иткән, шуларның 12се эшкә урнаштырылган. Бу юнәлештә республика программасы тормышка ашырыла. Инвалидны эшкә алганда аның эш урынын җиһазлауга акча бүлеп бирелә. Әлеге программага районда хуҗалык итүче 5 субъект кушылган. Аларга 350 мең сум акча бирелде.
- Инвалидлар җәмгыятендә реабилитацияләү һәм социальләштерү өчен нинди чаралар каралган?
- Һәр өлкән инвалидның тернәкләндерү үтү вакыты 2 елга бер тапкыр, балаларны елына ике тапкыр тәшкил итә. Агымдагы елның 10 аенда республика махсуслаштырылган үзәкләрендә 1084 кеше, шул исәптән 158 бала тернәкләндерү узган. Красный бор тернәкләндерү бүлегендә 190 кеше үзенең сәламәтлеген ныгытты.
– Безнең районда мөмкинлекләре чикләнгән балалар күпме?
– 1 сентябрьгә 200 дән артык бала исәпләнгән иде. Церебраль паралич, Даун синдромы һәм 39 бала өйдә белем ала, 151 бала коррекция һәм гомуми белем бирү мәктәпләрендә белем ала. Аларга «яр буе " психологик хезмәте ягыннан аерым игътибар бирелә. Педагогларның һәм ата-аналарның уртак тырышлыгы белән балаларны төрле секцияләр, түгәрәкләр, клуб хәрәкәтләре белән җәлеп итәргә тырышабыз. Аларда балалар иҗат йортына, боз сараена, сәнгать мәктәбенә, спорт-сәламәтләндерү үзәкләренә бушлай йөрү мөмкинлеге бар.
Мәктәпкәчә яшьтәге инвалид балаларны социальләштерү буенча эш бара. Бүгенге көндә балалар бакчаларында 3 яшьтән 7 яшькә кадәрге 13 бала тәрбияләнә. Балалар бакчалары алар өчен бушлай. Бу яктан балалар бакчаларында тьютерлар, дефектологлар җитмәү, олигофрофро-педагоглар җитмәү белән бәйле проблемалар бар. Шәһәрдә бердәнбер тьютер 7 нче балалар бакчасында эшли. Шуңа күрә хәзер бу балалар бакчасы базасында инклюзив төркем булдыру буенча эш алып барыла. Тулаем алганда, шәһәрдә инвалид балалар белән эшләү өчен мөмкинлекләр күбрәк, әлбәттә. Ә менә авылларда алар бик чикләнгән. Шуңа күрә авыл җирлекләре башлыклары, мәдәният учаклары хезмәткәрләре мөмкинлекләре чикләнгән балаларны төрле чараларга җәлеп итүгә аерым игътибар күрсәтсеннәр иде.
- Инвалидлар декадасы көннәрендә нинди чаралар планлаштырыла?
- Декада барышында сәламәтлек мәсьәләләренә аерым игътибар биреләчәк. Сәламәтлек саклау учреждениеләре хезмәткәрләре транспортсыз инвалидларның өйләренә барачаклар. Поликлиникаларда медицина ярдәмен күрсәтү һәм дарулар белән тәэмин итү мәсьәләләре буенча консультацияләр узачак, 22791 «кайнар линия» телефоны эшләячәк. Сәламәтлек турында сөйләгәндә, күптән түгел генә «Өмет " халыкка социаль хезмәт күрсәтү үзәге базасында ачылган тозлы бүлмә турында әйтеп булмый. Биредә инвалид балаларга бушлай хезмәт күрсәтелә.
Без тормышка ашырырга хыялланган балалар белән бәйле тагын бер проект бар. Бу район үзәк хастаханәсенең балалар бүлегендә уен бүлмәләрен төзекләндерү. Бу инициатива белән Әтиләр советы чыгыш ясады. Күп кенә җитәкчеләр әлеге тәкъдимне кабул иттеләр һәм бүлмәләрне җиһазлауда матди ярдәм күрсәтергә теләк белдерделәр. Бәлки әгерҗелеләр арасында да проектка ярдәм итәргә теләүчеләр табылыр. Бу мәсьәлә буенча Администрация белән 21346 телефоны буенча элемтәгә керергә мөмкин.
Гомумән алганда, декада барышында инвалидларга кагылышлы мәсьәләләр буенча район хакимиятенә (21346), социаль яклау бүлегенә (21086) шалтыратырга мөмкин. Ә 6 декабрьдә 10 сәгатьтән 12 сәгатькә кадәр район хакимияте бинасында район оешмалары һәм учреждениеләре вәкилләре катнашында инвалидларның тормыш һәм көнкүреше мәсьәләләре буенча кабул итү була.
Декада барышында күп санлы мәдәни чаралар оештыру күздә тотыла. Бу төрле очрашулар, музейларга экскурсияләр, бушлай кино, музыкаль-әдәби кичәләр һәм башкалар. Өмет " халыкка социаль хезмәт күрсәтү үзәге хезмәткәрләре дә бик күп чаралар әзерлиләр. Алар булачак йөри ялгыз инвалидлар өйдә, аларга ярдәм итәргә, аларга өйдә... гомумән, марафон Игелекле эшләр үз эченә ала 80 пункт.
Алда-яңа ел бәйрәмнәре. 1000 социаль категорияле бала татлы бүләкләр алачак. Үзләре йөрергә мөмкинлекләре булмаган балаларны бүләкләр белән үзләре кунакка йөрибез.
Редакциядән: безнең арада үз мөмкинлекләре чикләнгән, әмма актив тормыш белән яшәргә теләүләре белән чикләнмәгән бик кызыклы кешеләр яши. Хөрмәтле район халкы, алар турында 22861, 22962 телефоннары буенча хәбәр итә аласыз. Ә без, үз чиратыбызда, алар турында укучыларга сөйләячәкбез.