Роспотребнадзор гади сәламәтлек кагыйдәләрен аңлата

2024 елның 26 феврале, дүшәмбе

Дөнья белән һәм үзең белән сәламәт мөнәсәбәтләр балачактан ук төзелә. Балалык чорыннан алып яшүсмерләр яшенә кадәр бу ата-аналарның җаваплылыгы. Сәламәт яшәү рәвеше - иртәләрен зарядка гына түгел, ә беренче чиратта үз-үзеңә, үзенең физиологик, эмоциональ һәм психологик сәламәтлегенә экологик мөнәсәбәт тә ул.

Мәктәпкәчә яшьтәге балалар өчен сәламәт яшәү рәвеше


Балага сәламәт яшәү рәвеше кертү өчен, ата-аналар үзләре сәламәт яшәү рәвеше кагыйдәләрен үтәргә тиеш. Әгәр бала сезнең өчен буш сүз түгел икәнне аңласа, ул әйтелгән сүзне кабул итәр һәм тормышка ашырыр.

Мәктәпкәчә яшьтә безнең организм өчен йокы, туклану, гигиена һәм актив яшәү рәвеше, шулай ук көн тәртибе аеруча мөһим. Түләүче режим, ким дигәндә, нерв системасының дисбалансына китерә.

Укучыларда сәламәт яшәү рәвеше формалаштыру


Сәламәт яшәү рәвеше - үзеңә сәламәт тормыш тәэмин итүнең иң яхшы ысулы, димәк, бәхетле. Шуңа күрә баланың, үзенчәлекле укучының әлеге тормыш стилен формалаштыру - тәрбия максатларының берсе.

Барысының да авырыйсы, туган көннәрен, сәяхәтләрен калдырмыйсы килә.

Баналь - әмма сәламәтлекне һәрвакытта да акча өчен сатып алмыйсың, хәтта алар җитәрлек булса да. Сәламәт яшәү рәвеше - һәр бала һәм яшүсмер өчен яхшы кәеф һәм уңышлы уку нигезе.

Укучының сәламәт яшәү рәвеше кагыйдәләре


- Баланслы һәм тәмле азык.

- Спорт дәресләре һәм хәрәкәтчән уеннар.

Алдау.

- Көн тәртибе, югары активлык һәм йокы балансы.

Гигиена нормаларын үтәү.

Зарарлы гадәтләрдән баш тарту.

Йокы режимы


Йокы режимы баланың ихтыяҗларына һәм гадәтләренә карап, индивидуаль сайлап алырга кирәк.

- 6 елга кадәр балалар организмы нормасы - 12 сәгать йокы, көндезге 1,5 сәгатьлек ялын да кертеп.

- 7 ел өчен - 10-11 сәгать, шулай ук көндезге йокы 1 сәгать дәвам итә.

Төштән соңгы төш - бала көне тәртибенең бик мөһим өлеше. Көндезге ялның дөрес графигы вакытында гиперактивлык булмау һәм яңадан туу ярдәм итә.

Балалар өчен дөрес туклану


Мәктәпкәчә яшьтәге балага дүрт тапкыр туклану тәкъдим ителә. Көненә өч тапкыр кайнар ризык ашарга кирәк. Баланслы меню бик мөһим, әмма ризыкка якын килү дә бик мөһим. Балага ризык көч бирә, безне ашата, сәламәтлекне нык итә, ә кәефне яхшы итә, дип әйтергә кирәк. Ләкин иң мөһиме - баланы ашарга мәҗбүр итмәскә һәм барысын да ахырына кадәр ашап бетерергә.

Баланың туклану рационы төзү буенча тәкъдимнәр:


- Рационның яртысы тискәре яшелчәләрдән (помидор, кыяр, кишер, кәбестә, брокколи, шпинат, кузаклы культуралар һ. б.) торырга тиеш.

- Дүртенче рацион крахмал продуктларыннан (тулы бөртекле икмәк, бәрәңге, кукуруз, борчак, ботка, дөге һ. б.) торырга тиеш.

- Рационның калган өлеше - нәфис ит (тавык, күркә яки посттагы сыер ите) һәм балык.

Менюга җиләк-җимеш һәм нәфис сөт өстәгез.

Сәламәт яшәү рәвеше һәм спорт


Һәр бала өчен төп мисал һәм мотиватор - ата-аналар, шуңа күрә актив яшәү рәвешен нәкъ менә алар трансляцияләргә тиеш.

Мәсәлән, җәй көне велопрогулкалар, самокатта шуу, роликларда йөрү, футбол, волейбол, баскетбол уеннары оештырырга мөмкин. Бергәләп бассейнга, иртәнге йөгерешкә, походларга йөрегез. Кышын чанада, тимераякта, чаңгыда шуыгыз. Бу баланы тәрбияләүнең һәм үстерүнең яхшы ысулы гына түгел, ә гаиләне туплау өчен менә дигән мөмкинлек тә.

Түгәрәкләр һәм секцияләр


Балалар һәм яшүсмерләр физик активлыкка көненә кимендә бер сәгать вакыт бирергә тиеш. Әлбәттә, бу бала көн саен спорт секциясенә йөрергә тиеш дигән сүз түгел, аның белән җәяү йөрергә яки велосипедта йөрергә, теләсә нинди хәрәкәтчән уеннарда уйнарга тиеш дигән сүз түгел.

Балаларда сәламәт яшәү рәвеше формалаштыру буенча ата-аналар өчен истәлек


1. Үзегездән башлагыз һәм бала өчен яшәү рәвеше һәм аннан ләззәт алу өчен үрнәк булыгыз.

2. Тапшырмагыз, балагызның үзенчәлекләрен һәм характерын исәпкә алыгыз.

3. Фикер алышыгыз. Барысын да тикшерегез.

4. Табышны билгеләмәгез. Тыелган темаларны чишегез.

5. Барысын да рәхәтләнеп эшләгез, шул чагында сезнең сабыегыз бәхетле булыр.

ЯҢАЛЫКЛАРГА ЯЗЫЛУ
Сайттагы барлык материаллар лицензия буенча тәкъдим ителә:
Creative Commons Attribution 4.0 International