Кулланучылар хокукларын яклау: сезнең хокукларыгыз-сезнең көчегез!

Без көн саен азык-төлек, кием-салым, көнкүреш техникасы, элемтә һәм ремонт хезмәтләре сатып алабыз. Ләкин товар сыйфатсыз, ә сервис канәгатьләнерлек булмаса, нишләргә? Җавап гади: кулланучы буларак үз хокукларыңны яклау.

Закон нәрсә ди?

Россиядә кулланучылар һәм сатучылар (башкаручылар, җитештерүчеләр) арасындагы мөнәсәбәтләрне җайга сала торган төп документ — «кулланучылар хокукларын яклау турында» РФ Законы (№ 2300‑I 07.02.1992). Ул гарантияли:

-гомеренә һәм сәламәтлегенә куркыныч тудырмый торган куркынычсыз товарга (хезмәт күрсәтүгә) хокук;

- товар, аның составы, җитештерүчесе, яраклылык сроклары турында тулы һәм дөрес мәгълүмат алу хокукы;

-күрсәтелгән характеристикаларга туры килә торган сыйфатлы товарга хокук;

-кимчелекләр ачыкланганда зыянны каплау хокукы;

- тиешле сыйфатлы товарны 14 көн эчендә алмаштыру яисә кире кайтару хокукы (әгәр искәрмәләр исемлегенә кермәсә);

-мораль зыянны компенсацияләү һәм срокларны бозган өчен неустойка түләтү хокукы.

Типик ситуацияләр:

1. Дефектлы товар

Әгәр дә сез никахны гарантия срогы (яисә яраклылык срогы) эчендә тапсагыз, сез хокуклы:

- шундый ук товарга алыштыруны таләп итәргә;

-ташлама яки акчаны кире кайтаруны сорарга;

- сатучы хисабына ремонт ясарга кирәк.

Нишләргә?

Ике нөсхәдә язма дәгъва языгыз.

Чек (яки сатып алуны раслый торган башка документ) кушыгыз.

Дәгъваны сатучыга имза куеп тапшырыгыз (сезнең нөсхәдә кабул итү турында тамга булырга тиеш).

2. Мәгълүмат бирмәү

Әгәр төргәктә состав, яраклылык срогы яки җитештерүченең мәгълүматлары булмаса, бу хокук бозу. Сез булдыра аласыз:

-сатып алудан баш тартырга;

-сатучыдан аңлатма таләп итәргә;

-Роспотребнадзорга шикаять бирергә.

3. Хезмәтләрне көчләп тагу

Мәсәлән, телефонны сатып алганда сезгә "йөкләнешкә" иминиятләштерү саталар. Бу законсыз! Сез хаклы:

-туләүгә кадәр өстәмә хезмәт күрсәтүдән баш тартырга;

-әгәр хезмәт өчен түләнгән булса, акчаны кире кайтаруны таләп итәргә.

-Яклау сорап кая мөрәҗәгать итәргә?

-Сатучы/башкаручы-беренче адым. Еш кына проблема урында хәл ителә.

-Кулланучылар хокукларын яклау җәмгыяте — дәгъвалар һәм суд дәгъвалары төзүдә ярдәм итү.

-Суд - әгәр башка ысуллар ярдәм итмәгән булса. Закон буенча, кулланучы мондый эшләр буенча дәүләт пошлинасын түләми.

Файдалы киңәшләр

Чекларны һәм гарантия талоннарын саклагыз. Алар — сезнең төп дәлилегез.

Хокук бозуларны теркәгез. Дефектларны фотога төшерегез, сөйләшүләрне язып алыгыз (әгәр бу закон тарафыннан тыелмаган булса).

Сатып алыр алдыннан бәяләмәләрне өйрәнегез. Бу намуссыз сатучылардан качарга ярдәм итәчәк.

Искәрмәләрне белегез. Кайбер товарлар (мәсәлән, дарулар, парфюмерия, эчке кием) тиешле сыйфатта кайтарылырга тиеш түгел.

Нәтиҗә

Кулланучылар хокукларын яклау-өстенлек түгел, ә сезнең законлы хокукыгыз. Аны якларга курыкмагыз: дөрес гамәлләр һәм законны белү акчаны кайтарырга, товарны алмаштырырга яки компенсация алырга ярдәм итәчәк. Исегездә тотыгыз: Мәгълүматлы кулланучы-ул ышанычлы кулланучы!

Яр Чаллы территориаль органнар

Государственный Алкоголь Инспекциясе РТ