Ел саен 15 мартта Бөтендөнья кулланучылар хокуклары көне билгеләп үтелә
2026 елда бәйрәм итү девиз астында узачак - "Safe Products, Confident Consumers" - "Куркынычсыз товарлар, ышанычлы кулланучылар".
Бирелгән теманың актуальлеге онлайн-сәүдә, цифрлы базарның глобаль үсешенә бәйле, шуңа бәйле рәвештә продукциянең куркынычсызлыгы проблемасы яңа масштабка җитте. Чөнки куркынычсыз булмаган товарлар нәтиҗәләре - сатып алудан өмет өзү генә түгел, сатып алучыларның яшәү, сәламәтлеге һәм мөлкәтеннән дә: токсик буяулы балалар уенчыкларыннан алып янгын чыгара торган электроникага кадәр.
Югалтмаска гына түгел, киресенчә, кулланучыларның сатучыларга һәм җитештерүчеләргә ышанычы дәрәҗәсен ныгытырга һәм аларга ярдәм итәргә, уңайлы онлайн-сатып алу мөмкинлекләрен ныгытырга һәм ярдәм итәргә кирәк, продукция әйләнешен контрольдә тотарга да, файдалы күнекмәләрне кулланучыларда - товарларның сыйфатын һәм куркынычсызлыгын билгеләргә, аларны бозган очракта үз хокукларын цивилизацияле рәвештә яклый белергә кирәк.
Имин һәм сыйфатлы товарлар базарын булдыру күп дәрәҗәдә продукциянең сыйфатын һәм куркынычсызлыгын тәэмин итүнең һәм аның әйләнеше өлкәсендә контрольдә тотуның яңа цифрлы инструментларына ярдәм итә. Шулай итеп, цифрлы маркировка кертелгәннән соң әйләнештә легаль теркәлгән продукция күләме шактый артты гына түгел, ә кулланучыда сыйфатсыз, легаль булмаган яки куркыныч товарны сатып алудан яклау барлыкка килде.
Шулай ук онлайн сатып алулар башкарганда иминлекне яклауга һәм тәэмин итүгә юнәлдерелгән чараларны гамәлгә ашыру өчен «Россия Федерациясендә платформа икътисадны җайга салуның аерым мәсьәләләре турында» 2025 елның 31 июлендәге 289-ФЗ номерлы Федераль закон эшләнде, ул 01.10.2026 белән үз көченә керә. Шул ук вакытта кулланучылар, базар катнашучылары буларак, пассив булмасын һәм имин булмаган продукция табылган яки сатып алынган очракта җаваплы гражданлык позициясен күрсәтмәсен.
Иминлеккә хокук - пассив гарантия түгел, ә законлы хокукларны якларга мөмкинлек бирә торган актив позиция.
Һәркем нәрсә эшли ала?
Мәгълүматны сорагыз. Сезнең хокукыгыз - барлык товарны да белү: состав, яраклылык вакыты, имин файдалану шартлары, җитештерүченең элемтәләре. Рус телендә маркировканың булмавы - инде борчулы сигнал.
Товарны сатып алыр алдыннан тикшерегез. Кире фикерләрне өйрәнегез, бәйсез сынаулар нәтиҗәләрен эзләгез (мәсәлән, Роскачество сайтында), туры килү сертификатлары барлыгын тикшерегез.
Онлайн-сатып алулар вакытында игътибарлы булыгыз. Билгеле брендларга шикле түбән бәяләргә тискәре карыйсыз. Сатучының абруен, юридик адресын һәм кире кайтару шартларын тикшерегез.
Хокук бозуларга йогынты ясагыз. Куркыныч товар таптыгызмы? Бер читтә калмагыз. Бу хакта сатучыга хәбәр итегез, аңа мөрәҗәгать языгыз, ә аннары, сатучы Сезнең дәлилләрегезне игътибарсыз калдырса, Роспотребнадзорга мөрәҗәгать итегез.
Легаль бизнесны хуплагыз. Контрафакт яки мотивацияләнмәгән продукцияне сатып алып, кулланучы закон таләпләренә җавап бирмәгән күләгә базарын финанслый.