3 июньдә Пелемеш авылында Семык республика бәйрәме узачак

2023 елның 24 мае, чәршәмбе

Татарстанда республика бәйрәмнәре даталары басылып чыкты.

Шушы якшәмбедә - 28 майда Лаеш районының Никольское авылында “Каравон” рус бәйрәме узачак. Ә киләсе атнада - 3 июньдә - республика Әгерҗе районы Пелемеш авылында “Семык” мари бәйрәмен билгеләп үтәчәк. Ул мари этностилендә узачак.

«Семык» җәй җитүгә багышлана. Анда ата-бабаларны, авыл хуҗалыгы эшчәнлеген, гаиләне һәм никахны хөрмәтләүгә багышланган гореф-гадәтләр һәм йолалар үрелгән. "Семык" Пасхадан җиде атна узгач бәйрәм итә башлыйлар, чәршәмбе Троицк атнасында, һәм бәйрәмне Троица көнендә тәмамлыйлар. Бәйрәмгә әзерлек алдан, дүшәмбе һәм сишәмбе башлана. Мариялеләр иске әйберләрдән арынганнар, торакларда, сарайларда җыештырганнар, төрле кирәк-яракларны, шул исәптән металл савыт-сабаны чистартканнар, чөнки өйдәге пычрак өйдәгеләргә зыян китерергә мөмкин булган шакшы көчне тарта дип саналган. Бәйрәм өчен яңа кием тектеләр. Чәршәмбе көнне бәйрәм өстәле өчен төрле зурлыктагы пироглар, ватрушка, күмәч, йомырка, квас һәм башка ризыклар әзерләделәр. Пәри-җеннәрдән саклану өчен, ишек төпләрендә шиповник, артыш, миләш ботаклары эленгән. Чәршәмбедән пәнҗешәмбегә каршы төндә нәҗес көч чыккан дип санала иде. Үз-үзләрен саклау өчен кешеләр үз йортларын бикләп куйганнар, аларны саклыйлар, учаклар якканнар, тавыш чыгарганнар. Бәйрәмнең беренче көннәрендә - чәршәмбе һәм пәнҗешәмбе көнне - үлгән бабаларыбызны искә алу йолалары үткәрелде, аларны марилар исән-имин тормыш, муллык, эшләрдә уңышлар турында сорадылар.

Үлгәннәрнең җаннары үзләренең исән-имин туганнарын күргәннәр, мунчага юынырга килгәннәр, дип санала иде. Шуңа күрә өйләрдә һәм мунчаларда үлгән туганнарны каршы алу белән бәйле йолалар үткәрелде: алар хөрмәтенә шәмнәр кабыздылар, алар өчен ритуаль ризык һәм эчемлекләр куйдылар, аннары озаттылар. Борынгы бабаларыбыз искә төшкәч, кешеләр бер-берсенә кунак булып, исәнлек-саулык, иминлек теләп йөриләр. Егетләр төрле шаярулар башкардылар: мунчада су салынган казаннарны аудардылар, капкаларны бүрәнәләр белән капладылар, төтен юлларын яптылар. Аннан соң егетләр һәм кызлар иртәнгә кадәр аланда күңел ачтылар: уен уйнадылар, мәсәлән, парлар, боҗра, инеш һәм башкалар, җырладылар, биеделәр, учак аша сикерделәр. Иртән, өйгә кайткач, алар мунчага йөрделәр, анда үлән төнәтмәсе белән су коендылар, ышануларына караганда, сәламәтлеге какшады.

Шулай ук тиздән Татарстанда милли Сабантуй бәйрәмнәре узачак. 10-11 июньдә Сабантуй авылларда һәм район үзәкләрендә, 17 - Яр Чаллыда, 24 - Казанда узачак.

 17 июньдә Кукмара районы Нырья авылында “Гырон быдтон” удмурт бәйрәме көтелә.

1 июль - Тәтеш районының Килдеш авылында “Валда шинясь” халык бәйрәме.

7 июль - Яшел Үзәндә “Иван Купала” бәйрәме.

8 июль - Әлки районының Сиктермә авылында “Уяв” Чуваш халык бәйрәме.

15 июль - Мамадыш районының Җөри авылында “Питрау” керәшен бәйрәме.

ЯҢАЛЫКЛАРГА ЯЗЫЛУ
Сайттагы барлык материаллар лицензия буенча тәкъдим ителә:
Creative Commons Attribution 4.0 International