Илшат Фәрдиев йөзендә «Челтәр компаниясе» чаңгычыларга Күләгәш чаңгычыларын бүләк итте
Күләгәш - үзенең танылган чаңгычылары белән дан тоткан авыл
Күләгәш - Татарстанда һәм Удмуртиядә танылган чаңгычылары белән танылган авыл. Монда гомер буе тренерлар эшләде - Юрий Васильев, Евгений Яркеев кебек үз эшенең чын фанатлары. Хәзер аларның эшен аларның шәкерте - камключинец Геннадий ОРЕХОВ лаеклы дәвам итә.
КЫРЫМ, ЯШЬ ЧЫКЛАРЫ
Геннадий үзе 12 яшендә чаңгы секциясенә тренер булып Юрий Николаевич эшләгәндә килде. 2000 еллар Күләгәштә чаңгы спорты чәчәк ату вакыты булды. Авылда балалар, тренерлар, спортчылар күп булды, югары нәтиҗәләргә ирешү өчен күп көч куйдылар.
- Хәзерге күзлектән караганда, дәресләр өчен шартлар ул вакытта бөтенләй булмаган дип әйтергә мөмкин, - дип искә төшерә Геннадий. - Безнең чаңгы базасы иске агач бинада урнашкан һәм утын белән таптанган. Ләкин без моны нормаль күренеш буларак кабул иттек. Чөнки безнең мәктәп тә агач, мич җылысы белән иде.
Әмма бу да яшь спортчыларны үстерү өчен каршылык булмады. Ул елларда “Күләгәш, Бима, Пелемеш, Байтуганов, Кама” авылларыннан дистәләгән чаңгычы катнашты. Ключа - республика һәм Россия ярышларында призлы урыннар яулады. Күпләр спорт мастеры булдылар, спорт мастерына кандидатлар нормативларын үтәделәр. Алар арасында Геннадий Орехов та бар иде. Аңа, Евгений Шамеевка кебек үк, бөтен Россия масштабында спорт танылуы алган Байтуганнан Алексей Миликановка да олимпия резервы мәктәбендә укырга насыйп булды. Ә Күләгәш егете Александр Васильев Ижауда биатлон мәктәбен тәмамлаган.
Олимпия резервы мәктәбе белән параллель рәвештә Геннадий педагогика көллиятен тәмамлаган. Аннары Алабугада югары белем ала.
2015 елда ул Әгерҗе спорт мәктәбенә тренер булып эшкә урнаша һәм шушы еллар эчендә йөзләгән баланы чаңгы спортына өйрәтә. Аның шәкертләре арасында да республика ярышларында призлы урыннар күп. Зинаида Николаева, Аделя Семенова, Ангелина Дедюхина, Кирилл Семенов - бу җирлекнең горурлыгы. Тренер Айдар белән Айгөл Мөхәммәтҗановларны да үрнәк итеп куя. Абыйсы белән сеңлесе монда Кызыл Борнан күнегүләр ясарга килгәннәр иде. Айдар бер ел эчендә беренче разрядны үти алды!
ФӘРДИЕВА ӨЧЕН ПОДАРОК
Бүгенге көндә Геннадий Михайлович ике төркем: олысы һәм кечесе шөгыльләнә.
- Чаңгы, чаңгы-роллер белән проблемалар юк, - ди ул. - Алар белән спорт мәктәбе тәэмин итә. Тренажерлар да җитәрлек.
Иң зур шатлык - 1200 метр яктыртылган трасса. Бу Россия чаңгы узышлары федерациясе вице-президенты, “Сетевая компания” җәмгыяте генераль директоры Илшат Фәрдиевнең бүләге.
- Илшат Шәеховичның Әгерҗегә эш сәфәре вакытында, 2021 елда Әгерҗедә һәм Күләгәштә дә чаңгы трассалары булдырылачагына бик сөендек. Трасса буйлап чаңгы секциясендә тәрбияләнүчеләр генә түгел, авыл халкы да бик теләп йөгерә. Илшат Фәрдиевнең тагын бер тәкъдире турында да әйтеп булмый. Ул безгә “Буран” кар машинасы бүләк итте, - ди Геннадий Михайлович.
Мондый зур эшләр күренми
Тренер тудырылган уңайлыкларга сөенеп туймый. Әмма проблемаларсыз да узмый. 2018 елда Күләгәштә яңа башлангыч мәктәп-балалар бакчасы ачылгач, иске бакчаның кирпеч бинасы чаңгы базасына бирелде. Әмма мич җылысы калды. Ә бина зур булгач, аны җылыту - бик зур проблема.
Көчле салкыннарда ике тапкыр батырырга туры килә. Әлбәттә, мондый бинаны тулысынча җылытып булмый. Даими дымлылык аркасында стеналар тиз искерә, идәнне чери, - дип аңлата Геннадий Михайлович.
Тренер гомуми эшкә бик күп үз көчен куя. Үзе утын китерә. Чаңгы ботинкаларын киптерү җайланмасын әзерләде. Кубокларны саклау өчен аерым почмак булдырдым, шулай ук чаңгы майлау урыны җиһазланды.
Минем көчемнән килгәннең барысын да эшләргә тырышам. Иң мөһиме, балаларга уңайлы булсын, - дип саный Геннадий.
Моннан тыш, стихиянең нәтиҗәләре белән дә очрашырга туры килә. Берничә ел элек давыл белән түбәне җимерделәр, стеналар җимерелә башлады. Түбәне уртак көч белән торгыздылар.
Чаңгы трассасы өчен яктылык үткәргәндә, аларны ТР Чаңгы узышлары һәм биатлон федерациясе башкарма директоры Артур Сабитов карады. Күләгәштә чаңгы базасын күргәч, ул үзенең чын күңелдән соклануын яшермәде: «Мондый нәрсә Татарстанда бүтән беркайда да юк». Әмма кулегашчыларга һаман да мондый шартларда эшләргә һәм шөгыльләнергә туры килә.
БЕЗНЕҢ ӨЙРӘНӘБЕЗГӘ ӨЙРӘНӘБЕЗ
Геннадий Орехов балаларны төрле ярышларга алып чыгып кына калмый, алар өчен җирле ярышлар да уздырырга тырыша. Кыш Бабай бүләгенә Яңа ел алды ярышлары инде традициягә әйләнде. Ярышлар тугызынчы тапкыр узды, аларда кырык бала катнашты.
Әйтергә кирәк, әлеге ярышларның инициаторы һәм иганәчесе Геннадий үзе.
- Үзебезнең тәрбияләнүчеләрне шатландырасы килә. Чөнки ярышлар гына, ярыш рухы балага алга таба спорт үсеше өчен стимул бирә ала, - ди тренер.
Авыл укучылары мәктәп чараларында да, авылның мәдәни тормышында да актив катнашалар. Шулай да спорт үзе өчен беренче урынга куела.
- Безнең әби-бабайлар, әниләр һәм әтиләр чаңгыда үскәннәр. Без дә аларга бу спорт төрен яратабыз һәм җиңүләргә ирешергә телибез, - дип таныдылар малайлар һәм кызлар.
Миләүшә ЯГЪФАРОВА
Күләгәш чаңгычылары тренер Геннадий Орехов белән. / Фото М.Ягъфарова.